Είναι σουρεαλιστικό να πεις κάποιον πολιτικό ροκά

Συνέντευξη στο rockyourlife.gr και στον Μπάμπη Καλογιάννη.
Πηγή: http://www.rockyourlife.gr/grigoris-psarianos-ine-sourealistiko-na-pis-kapion-politiko-roka/

Ραδιοφωνικός παραγωγός, δημοσιογράφος, στιχουργός και εδώ και μια δεκαετία και πολιτικός. Αιρετικός και αθυρόστομος είναι μερικοί από τους επιθετικούς προσδιορισμούς που συνοδεύουν τον Γρηγόρη Ψαριανό, έναν από τους ελάχιστους εκ των 300 του ελληνικού κοινοβουλίου που μπορεί όχι μόνο να δηλώνει αλλά και να είναι rock. Το rockyourlife.gr τον εντόπισε και μίλησε μαζί του για τι άλλο; Για pure rock…

Ποια ήταν η αντίληψη του Γρηγόρη Ψαριανού για το rock; Ήταν ο Dylan κι η Baez; Ήταν οι ιστορίες των Εξαρχείων και της Ναβαρίνου; Ποια είναι τα rock βιώματα σου;
«Πρώτα απ’ όλα rock δεν είναι μόνο μουσική, αλλά και γενικότερη αντίληψη για τα πράγματα, είναι τρόπος και στάση ζωής, είναι μια διαδικασία που καθορίζει τους ανθρώπους, μικρούς και μεγάλους, τους νέους όλων των ηλικιών βασικά. Γιατί μπορεί να είσαι 70 χρονών και να είσαι rock. Στον τομέα της μουσικής, γιατί rock είναι επίσης κινηματογράφος και λογοτεχνία και θέατρο, υπάρχουν οι μεγάλοι μαύροι του rock ’n’ roll κι ο Presley, αλλά,

αυτό που λέμε εμείς rock ξεκινάει από τέσσερα 18χρονα κωλόπαιδα από το Λίβερπουλ που γυρίσανε τον κόσμο ανάποδα.

Τα οποία μαζί με τους Stones και κάποιες ακόμα μπάντες από το ’65 και μετά, θέσανε τα θεμέλια για το rock, μπάντες όπως οι Cream, οι Pink Floyd, οι Who. Έκτοτε η αντίληψη του κόσμου για τη μουσική άλλαξε κι αυτό είναι η αφετηρία του rock για μένα. Φυσικά υπάρχουν πολλά ακόμα συγκροτήματα όπως οι Jethro Tull κι άλλες μπάντες που γράψανε τη δική τους ιστορία. Ο πρώτος μετασχηματισμός γίνεται στο τέλος των 70s με τους Sex Pistols, τους Clash και τους Stranglers και πλέον έχουμε δεκάδες συγκροτήματα και καλλιτέχνες – ξέχασα πιο πριν να αναφέρω Baez και Doors -, ενώ υπάρχει κι ο Bowie ο οποίος, Θεός σχωρέστον, επηρέασε όσο κανείς πιστεύω τους ομότεχνούς του. Αυτές είναι οι βάσεις που έχω βλέπω στο rock, ο Springsteen μετά κλπ. Η συζήτηση αυτή είναι ατέλειωτη.»

Ακριβώς επειδή είναι ατέλειωτη θα ήθελα να την κάνω πιο συγκεκριμένη και να πάμε λίγο στα της Ελλάδας. Υπάρχει μια αντίληψη ότι λόγω δικτατορίας τη μεγάλη έκρηξη του ροκ τη χάσαμε. Τι είναι για σένα το ελληνικό ροκ και πότε θεωρείς ότι σχηματίστηκε;
«Δε θεωρώ ότι χάσαμε τη μεγάλη έκρηξη του rock, απλώς δεν μπόρεσε να ανθίσει το όλο θέμα του rock όπως αν τυχόν οι συνθήκες ήταν νορμάλ στη χώρα μας. Λόγω της χούντας ακριβώς, το όλο πράγμα περιορίστηκε σε μικρές μικρές παρέες, μικρούς κύκλους και ήταν υπό διωγμό. Υπήρχαν και τα πρώτα επεισόδια σε μικρές rock σκηνές στην Αθήνα, μιλάμε για συνθήκες ημιπαρανομίας, με τη διάλυση της συναυλίας των Rolling Stones, πράγματα όμως που υπήρχαν και μετά τη δικτατορία όπως με τις συναυλίες του Gallagher και των Police στο Σπόρτινγκ, οι πρώτες μεγάλες συναυλίες εισαγόμενων καλλιτεχνών, με πολλά επεισόδια και συγκρούσεις. Στην Ελλάδα τώρα, εγώ πιστεύω πως τα Εξάρχεια η Κυψέλη, τα μικρά κέντρα της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, φιλοξένησαν τη ντόπια rock σκηνή. Ξεκινάμε από ελαφροπόπ-ελαφρορόκ συγκροτήματα, Olympians, Idols, Πελόμα Μποκιού, Νοστράδαμος, ο Σιδηρόπουλος οπωσδήποτε, ο Πουλικάκος, Εξαδάκτυλος και θα βάλω μέσα και τις πρώτες δουλειές του Σαββόπουλου με τα Μπουρμπούλια, ο Γιώργος Ρωμανός. Ο Σιδηρόπουλος κορυφαία περίπτωση, ό,τι πιο κοντινό είχαμε σε αυτό που οι Άγγλοι και οι Αμερικάνοι θεωρούν rock, που χάθηκε άδικα αλλά πήγαινε γυρεύοντας, τον ήξερα προσωπικά και τον παρακολουθούσα, ο Παύλος είναι για μένα το πιο αυθεντικό δείγμα ελληνικού rock, και μετά έρχεται η άνοιξη της Θεσσαλονίκης με τις Τρύπες και τα Ξύλινα Σπαθιά. Πιο παλιά βέβαια είχαμε τους Forminx και τους Aphrodite’s Child, τον Vangelis. Μετά έχουμε κι άλλα σχήματα όπως τους Ενδελέχεια κλπ.»

Οφείλει να είναι πολιτικοποιημένο το rock; Το γεγονός ότι χωράει μέσα στις διάφορες εκφάνσεις του από αναρχικούς μέχρι ακροδεξιούς πώς το κρίνεις; Μήπως έχει απομακρυνθεί από τον αρχικό σκοπό του;
«Κοίταξε,

το rock δεν έχει φασίστες. Για κάποια συγκροτήματα του heavy metal, εισαγόμενα γκρουπ που είχαν τέτοιες τάσεις, δε συμπεριλαμβάνονται στο rock.

Το rock έχει βαθιά πολιτικοποίηση και είναι κοινωνικό κίνημα, μια ιδιαίτερη κουλτούρα που αφορά και τη λογοτεχνία και τον κινηματογράφο, θυμήσου το Easy Rider. Αλλά όλα αυτά έχουν μια προοδευτική ματιά όσον αφορά την αλλαγή στον κόσμο. Στην Αμερική έχουμε τις κινητοποιήσεις εναντίον του Βιετνάμ, με Dylan, Baez, Crosby Stills Nash Young. Σε όλους αυτούς δε μπορείς να συμπεριλάβεις ακροδεξιούς. Υπήρχαν κάποιοι στο hard rock και στο heavy metal τους οποίους κανείς δε συμπεριλαμβάνει στο rock κίνημα. Πάντως υπάρχει μια πολιτικοποίηση στο όλο θέμα. Ακόμα και οι μετεξελίξεις του όπως το RnB έχουν μια κοινωνική παράμετρο και μια διάθεση ανατροπής, ως μαύρη μουσική ίσως.»

Θεωρείς ότι είναι ταμπού να βγει ένας πολιτικός και να πει ότι είναι ροκάς, ακούει rock, metal και τα συναφή;
«Καθόλου δεν είναι ταμπού. Μπορεί να ήταν δύσκολα πριν 50 -60 χρόνια. Το rock είναι μια διαδικασία η οποία μετασχηματίζεται και υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που μπορούν να λένε ότι είναι rock. Και με μπάντες του σήμερα όπως οι Red Hot Chili Peppers και οι Placebo, όλη αυτή η ιστορία είναι απόγονος της rock εποχής, αλλά για μένα το καθαρό rock, το κλασικό που λέμε, είναι από την αρχή των 60s ως το 2000. Τώρα έχουν αλλάξει τα πράγματα. Βέβαια και σήμερα μπορεί κάποιος να δηλώσει rock αλλά οφείλει να ξέρει 50 συγκροτήματα, να χει δει 15 live, να χει δει κάποιες ταινίες, αλλά πχ rock δε μπορεί να δηλώσει κάποιος o οποίος είχε πρότυπο τη Μαντόνα. Το κλασικό rock τελειώνει με το τέλος του αιώνα.»

Ανέφερες πριν τα τέσσερα κωλόπαιδα από το Λίβερπουλ και αναρωτιέμαι τι θα έλεγε σήμερα ο Γρηγόρης Ψαριανός στα 18χρονα κωλόπαιδα που μπαίνουν σε ένα στούντιο με όνειρα και φιλοδοξίες.
«Υπάρχουν πάρα πολλά παιδιά που ασχολούνται και παίζουν εξαιρετικά πράγματα και αυτό θα έχει συνέχεια και στην επόμενη και μεθεπόμενη γενιά. Είναι σαν τη Γαλλική Επανάσταση που μπόλιασε και μπολιάζει όλα τα υπόλοιπα κινήματα, απλά ο κόσμος αλλάζει και το rock μετασχηματίζεται και ως κίνημα και ως μουσική. Τα κωλόπαιδα σήμερα έχουν κάθε ευκαιρία για να πετύχουν, υπάρχουν εκατοντάδες στούντιο στην Ελλάδα, επαγγελματικά ή μη. Οι Beatles και οι Stones είχαν ξεκινήσει επανάσταση και δεν είναι μόνο ο αγγλικός στίχος, υπάρχει και γαλλική και γερμανική έκφραση για το ροκ, Nina Hagen, Scorpions πχ. Έτσι αντίστοιχα υπάρχει κι η ελληνική εκδοχή του ροκ που πήρε τα πάνω της μετά από την εμφάνιση των Τρύπες και Ξύλινα Σπαθιά. Δικαιολογίες όπως ο στρατός και οι σπουδές πάντα υπήρχανε για τη νεολαία αλλά κανείς δεν είπε ότι θα παίξει ροκ για να κονομήσει, παίζω rock επειδή γουστάρω τη μουσική και την άποψη για τη ζωή. Αν έρθει έτσι η επιτυχία η καταξίωση και η κονόμα δεν είναι απαραίτητα κακό, αλλά το να έχεις από την αρχή στο νου σου δεν είναι rock, είναι μπίζνα. Φυσικά τα πράγματα στην Ελλάδα είναι δύσκολα γενικώς, μπορεί να έχεις τέσσερα πτυχία και να είσαι άνεργος. Και φυσικά για όλα αυτά δε φταίνε τα μνημόνια και οι ξένοι, εμείς οι ίδιοι φταίμε. Εμείς τα κάναμε έτσι και εμείς θα τα φάμε στη μάπα. Και το υφίστανται κυρίως οι νέοι φυσικά.»

Στα 25 έχω γεράσει έλεγαν οι «Εκλογές» του Τζίμη Πανούση σε στίχους Ψαριανού. Νιώθατε όντως γέροι; Πώς φαντάζουν εκείνοι οι στίχοι σήμερα.
«Εγώ μεγάλωσα στους Αμπελόκηπους και το Χολαργό μαζί με τον Τζίμη, με τον οποίο ήμασταν συμμαθητές. Κι όταν ξεκίνησαν οι Μουσικές Ταξιαρχίες είχα γράψει αυτούς τους στίχους για το τραγούδι αλλά ο στίχος «Δε μπορώ άλλο Θανάση» στο ρεφρέν είναι του Πανούση και όχι δικός μου, εγώ τα κουπλέ έγραψα. Ήταν στο πρώτο του δίσκο που μάλιστα πριν την κυκλοφορία του δίσκου υπήρχε η αυτόνομη κασέτα όπως έκανε ο Άσιμος παλιά, και τη βγάλαμε την κασέτα με τον Βαγγέλη το Βέκιο καλή του ώρα εκεί που είναι, το Δασκαλοθανάση και τα άλλα παιδιά, ήμουν σχεδόν μέσα στο γκρουπ χωρίς να παίζω και να τραγουδάω, ήμασταν όλοι φίλοι όμως, και γράψαμε την κασέτα στο στούντιο του Τζόνι Βαβούρα στην Αγία Παρασκευή, Μουσικές Ταξιαρχίες και άλλες αηδίες. Και μάλιστα κάθε τραγούδι είχε τίτλο κινηματογραφικής ταινίας. Μετά έγινε κι ο δίσκος στη Columbia. Ο δε Τζίμης Πανούσης μεγάλωσε με αυτά τα rock ακούσματα και έχει μεγάλη σχέση με τη rock κουλτούρα την οποία αφομοίωσε με το δικό του τρόπο και ήταν και φοβερός performer. Είναι σίγουρα μια αντιπροσωπευτική φιγούρα του ελληνικού rock.»

Θα ήθελα την άποψη σου για την ΑΕΠΙ (Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Πνευματικής Ιδιοκτησίας).
«Ε τι να σου πω, ήταν μία διαδικασία τύπου Λήσταρχος Νταβέλης, μια διαδικασία οργανωμένης μαφιόζικης ληστείας, δεν αφορά μόνο τη rock μουσική αλλά γενικά και την ελληνική και την εισαγόμενη. Να πω εδώ με την ευκαιρία ότι rock θεωρώ και το Ζαμπέτα και το Μανώλη Αγγελόπουλο. Αλλά rock κουλτούρα στην Ελλάδα θεωρώ ότι είναι ο Διονύσης Σαββόπουλος, τα παλιά του Μπάλλος, Αχαρνείς κλπ.»

Τώρα που είπες Columbia, με τις δισκογραφικές τελικά τι γίνεται, ποια είναι η προσφορά τους; Το πρόσημο τους είναι θετικό ή αρνητικό τελικά και πόσο επηρέασε το downloading την όλη φάση;
«Οι δισκογραφικές έπαιξαν μεγάλο ρόλο σε αυτή την ιστορία, εξίσου θετικό και αρνητικό κατά τη γνώμη μου, σαν ισοπαλία ας πούμε.

Υπήρχαν εταιρείες που βοήθησαν πάρα πολύ το rock, χωρίς να υπολογίζουν πιθανά κέρδη, υπήρχαν και εταιρείες που αντιμετώπισαν ληστρικά και συμφεροντολογικά, ενώ τέλος υπήρχαν και εταιρείες που χειραγωγούσαν την όλη κατάσταση και κατεύθυναν τη μουσική.

Η έννοια δισκογραφική πάντως σήμερα έχει πεθάνει, όσες απέμειναν είναι σαν δείγματα από άλλο κόσμο, παρόλο που το βινύλιο έχει επανέλθει στην επικαιρότητα. Σήμερα υπάρχει το κατέβασμα από το διαδίκτυο και ο τρόπος με τον οποίο κινείται ως προϊόν το rock είναι διαφορετικός με το cd το mp3 και το downloading.»

Πόσα χρόνια έχεις υπάρξει ραδιοφωνικός παραγωγός; Πώς βλέπεις το ραδιόφωνο σήμερα;
«25 χρόνια μόνο. Σήμερα φυσικά είναι δύσκολα τα πράγματα, όπως τα πάντα εν μέσω κρίσης. Περάσαμε μια περίοδο μεγάλης ευμάρειας που ήταν επίπλαστη-φούσκα και έσκασε στη μούρη μας. Είχαμε μερικές χιλιάδες στούντιο σε όλη την Ελλάδα, είχαμε 10 χιλιάδες τίτλους περιοδικών, σε μια χώρα των δέκα εκατομμυρίων, αναλογικά πολύ περισσότερους από όσους είχαν οι Άγγλοι και οι Αμερικάνοι πχ. Αυτό ήταν μια φούσκα που έσκασε. Στηρίχθηκε από εισαγόμενο χρήμα που έμπαινε στην Ελλάδα εύκολα και σπαταλιόταν εύκολα, σπανίως σε παραγωγικές διαδικασίες. Βέβαια υπήρχαν περιπτώσεις όπου χρηματοδοτήθηκαν άξιες παραγωγές, τόσο στη μουσική όσο και στο κινηματογράφο αλλά γενικότερα ήταν μια φούσκα που έσκασε το όλο πράγμα όπως προείπα. Και τίποτα πλέον δεν είναι όπως πριν, ούτε οι μικρές μουσικές σκηνές, ούτε τα θέατρα, και η ελληνική δισκογραφία πχ δεν υπάρχει πια. Υπάρχει κατ’ όνομα δηλαδή, αλλά το προϊόν δεν κυκλοφορεί όπως παλιότερα, είναι μέσα από το internet η ολη διαδικασία. Και φυσικά τώρα το προϊόν είναι στην οθόνη και δεν το κρατάς στα χέρια σου, όπως το βινύλιο και το cd παλιότερα.»

Μπορείς να μου κατονομάσεις πέντε δίσκους που σε έχουν στιγματίσει όλα αυτά τα χρόνια;
«Πέρα από τους δίσκους που μου έχουν κλέψει κατά καιρούς, ή που έχω χάσει, έχω περί τους 30.000 τίτλους, δίσκους, cd, βιβλία, κασέτες κλπ. Είναι εκατοντάδες οι συγκλονιστικοί δίσκοι, ελληνικοί ξένοι, όχι μόνο rock φυσικά, ρεμπέτικα, γαλλικά ιταλικά τραγούδια, τραγούδια των Άλπεων κλπ. Αλλά μιλάμε για rock και παρόλο που μετά εξελίχθηκε σε κίνημα, αντικείμενο, εικόνα, συμβολισμοί και τα συναφή, πρόκειται κατά βάση για κάτι το μουσικό. Μπορώ να σου πω δέκα τεράστια συγκροτήματα, αλλά αν βασανιστώ ίσως κατέβω στους 5 δίσκους. Στο μυαλό μου έρχεται το «Aqualung» των Jethro Tull, το «Killer» του Alice Cooper, από Floyd τα «Wish you were Here», «Dark side of the Moon» και φυσικά το «The Wall» με την ταινιάρα του Alan Parker. Από Stones θα διάλεγα το «Sticky Fingers». Doors μετά. Μιλάμε για εμβληματικούς δίσκους, όλοι αυτοί. Και μετά ο καλύτερος ελληνικός δίσκος για μένα, πάλι αν με βασανίσεις, θα σου πω το «Μπάμπης ο Φλου», Σιδηρόπουλος – Σπυριδούλα.»

Ποιοι ήταν για σένα οι πιο ροκ Έλληνες πολιτικοί;
«Υπήρξαν πολλοί πολιτικοί που αγαπούσαν το rock αλλά είναι σουρεαλιστικό να πεις κάποιον πολιτικό ροκά, είναι μεταφυσικό σχεδόν. Είναι πολύ δύσκολο, υπάρχουν άνθρωποι που λειτούργησαν ίσως με έναν ροκ τρόπο, αλλά το ροκ πολιτικός είναι σχήμα οξύμωρο, είναι κάτι το περίεργο. Αντίθετα μπορείς να πεις ροκ σκηνοθέτης, ροκ υδραυλικός ηλεκτρολόγος, ροκ διανοούμενος, αλλά ροκ πολιτικός είναι δύσκολο όσον αφορά τη συσχέτιση. Όχι απαραίτητα επειδή πολιτικός είναι κάτι το κακό, απλά δε συνηθίζεται ως παραλληλισμός. Παρόλο που υπήρξαν εκπομπές όπως στον 9,84 του Πάνου Παναγιωτόπουλου που έκαναν αναφορές στο θέμα.»

Λέγεται ότι οι τρομοκράτες χτυπούν εκεί που ο δυτικός κόσμος διασκεδάζει, βλέπε Bataclan. Να φοβόμαστε να πηγαίνουμε σε συναυλίες στο τέλος-τέλος;
«Δε θα φοβόμαστε να πηγαίνουμε πουθενά. Πρόκειται για παγκόσμια κοινωνική βλάβη. Μια μεγάλη ανθρώπινη ψυχασθένεια.

Ο θρησκευτικός και πολιτισμικός φονταμενταλισμός που φέρνει θάνατο και τρομοκρατία, είναι μια αθλιότητα που πρέπει να θεραπευτεί.

Κι ό,τι δε μπορεί να θεραπευτεί πρέπει να εξαφανιστεί. Δε θέλω να σκεφτώ βίαιες διαδικασίες όπως καταλαβαίνεις, αλλά αν μου δινόταν η δυνατότητα να τους εξαφανίσω με το πάτημα ενός κουμπιού θα το έκανα. Αυτούς τους τύπους που σιχαίνονται την ελευθερία και την ελευθερία επιλογής, ντυσίματος, μουσικής, σεξ, προτιμήσεων. Θέλουν να κρύβονται στα καταγώγια μιας θρησκοληψίας, πρόκειται για παγκόσμια βλάβη ξεκάθαρα. Ο τρόπος που ζούνε είναι άθλιος, είτε είναι φτωχοί είτε πλούσιοι, μιλάμε για αθλιότητα της ψυχής, και ο τρόπος που αντιμετωπίζεται το θρησκευτικό συναίσθημα. Εδώ όμως μιλάμε για ψυχανώμαλες καταστάσεις. Μισούν τη γυναίκα, τη μουσική, το ποδόσφαιρο, τον ήλιο, το φεγγάρι, ζούνε μέσα σε ένα σκότος που θέλουν να το επιβάλλουν παντού, με φασιστικό τρόπο. Δεν πρέπει με τίποτα να γίνει αποδεκτό, και υπάρχουν κάποιοι αριστεροί και «προοδευτικοί» που το αντιμετωπίζουν λίγο με τρόπο «έλα μωρέ», κι ότι είναι μέρος του φτωχού τρίτου κόσμου που επαναστατεί. Δεν έχει καμία σχέση όλο αυτό, μιλάμε για ψυχοπάθεια. Όσο για τον Τραμπ, πρόκειται για καραγκιόζη και γελοίο υποκείμενο και είναι ανάξιος να ασχοληθείς έστω και στο ελάχιστο. Μιλάμε για το χειρότερο άνθρωπο στην κορυφαία θέση της ανθρώπινης πυραμίδας. Επικεφαλής της μόνης κορυφαίας υπερδύναμης στον κόσμο είναι αυτός ο ηλίθιος. Ας προσέχαμε.»

Γρηγόρη σ’ ευχαριστώ πάρα πολύ.
Να είσαι καλά Μπάμπη, καλή συνέχεια!