Τι γίνεται με το φαινόμενο των παράνομων ξεναγήσεων κ. Υπουργέ;

Ερώτηση προς τον Υπουργό Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού κατέθεσαν, στα πλαίσια του κοινοβουλευτικού ελέγχου, οι βουλευτές με Το Ποτάμι Γρηγ. Ψαριανός-Β΄ Αθηνών και Κατερίνα Μάρκου-Β΄ Θεσσαλονίκης, σχετικά με το ολοένα και αυξανόμενο φαινόμενο της πραγματοποίησης ανά την επικράτεια ξεναγήσεων από ιδιώτες, ομάδες ή και από πάσης φύσεως ανειδίκευτα και μη πιστοποιημένα άτομα. Μάλιστα, η συγκεκριμένη παροχή υπηρεσίας διαφημίζεται από τους τουριστικούς αυτούς κύκλους ως δωρεάν παροχή, με τη διαφορά ότι στο τέλος συνήθως ζητείται και κάποιο «φιλοδώρημα».
Αφού εκθέτουν τα δεδομένα και επισημαίνουν τους κινδύνους που ελλοχεύονται από τέτοιου είδους προσφερόμενες υπηρεσίες προς τους επισκέπτες της χώρας μας, ρωτούν τον αρμόδιο υπουργό, για το αν υπάρχει η πρόθεση από την πολιτεία για την πάταξη του φαινομένου αυτού, τι μέτρα πρόκειται να ληφθούν για την επιβολή κυρώσεων σε γραφεία και επιχειρήσεις που παρέχουν τουριστικές υπηρεσίες χωρίς σχετική αδειοδότηση, καθώς και αν υπάρχει η πρόθεση σχεδιασμού ελέγχων της μέσω διαδικτύου προώθησης μη νόμιμης παροχής υπηρεσιών ώστε να μην επαναληφθεί το φαινόμενο στο μέλλον.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

ΠΡΟΣ
τον Υπουργό Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού
ΘΕΜΑ: «Ανθεί» το φαινόμενο των παράνομων ξεναγήσεων

Με τον Νόμο 4093/2102 (ΦΕΚ 222/Α), ο οποίος τροποποίησε σε σημεία τον ν.710/1977, προσδιορίστηκε ότι το Υπουργείο Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού ασκεί εποπτεία στο έργο των ξεναγών, η οποία αφορά διενέργεια ελέγχων και επιβολή κυρώσεων.
Στον ίδιο νόμο, περιγράφεται σαφώς το πλαίσιο για την άσκηση επαγγέλματος του ξεναγού. Σύμφωνα με αυτό, απαιτείται η κατοχή ειδικού δελτίου ταυτότητας ξεναγού, ενώ ορίζεται πως η ξενάγηση αφορά αποκλειστικά τις γλώσσες για τις οποίες είναι πιστοποιημένος ο κάθε ξεναγός και αναγράφονται στην ταυτότητά του.
Ο νόμος προβλέπει περιοριστικά και τις περιπτώσεις όπου χορηγείται το δικαίωμα προσωρινής και περιστασιακής παροχής υπηρεσιών ξεναγού (ΚΥΑ 165255/29-1-2010 ΦΕΚ 2157/Β΄), με χορήγηση σχετικής βεβαίωσης που εκδίδει η αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Τουρισμού.
Όσον αφορά δε περιπτώσεις ξενάγησης άνευ αμοιβής σε αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία και χώρους ανασκαφών, με το άρθρο 11 του ν. 710/1977, όπως τροποποιήθηκε με την περίπτ. 6 της υποπαραγράφου ΙΔ.1 του ν.4093/2012, δίδεται δικαίωμα σε καθηγητές ανώτατων σχολών ιστορίας και αρχαιολογίας, όπως και σε διευθυντές και καθηγητές ημεδαπών και αλλοδαπών σχολών αρχαιολογίας στην Ελλάδα και αφορά αποκλειστικά σε ξεναγήσεις εκπαιδευτικού περιεχομένου.
Επιπλέον, σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 3 του ν.710/1977, επιβάλλονται χρηματικά πρόστιμα σε όποιον παρέχει υπηρεσίες ξενάγησης χωρίς να πληροί τις νόμιμες προϋποθέσεις, ενώ ο νόμος προβλέπει πρόστιμα και για τουριστικές επιχειρήσεις οι οποίες, στο πλαίσιο άσκησης του έργου τους, συνεργάζονται για την παροχή υπηρεσιών ξενάγησης με πρόσωπο που δεν πληροί τις προϋποθέσεις αυτές.
Ωστόσο, σύμφωνα και με καταγγελίες της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξεναγών, μεσούσης και της τουριστικής περιόδου, παρατηρείται το φαινόμενο να πραγματοποιούνται ανά την επικράτεια παράνομες ξεναγήσεις από ιδιώτες ή ομάδες και από πάσης φύσεως ανειδίκευτα και μη πιστοποιημένα άτομα. Οι «προσφορές» αυτές, γνωστοποιούνται και διακινούνται μέσω διαδικτύου, κυρίως στην αγγλική γλώσσα. Πολλές φορές, δε, αναφέρονται ως δωρεάν αλλά στο τέλος ζητείται από τον ξεναγό κάποιο «φιλοδώρημα».
Σύμφωνα με τις ίδιες καταγγελίες, οι έλεγχοι από την πλευρά της πολιτείας όσον αφορά στον τρόπο αμοιβής, στην ύπαρξη πιστοποίησης των ξεναγών, στην ύπαρξη ή μη του δικαιώματος διοργάνωσης εκδρομών είναι ανεπαρκείς. Επιπλέον, παρατηρείται το φαινόμενο ο διοργανωτής να απασχολεί μεν επίσημο ξεναγό, αλλά να μην διαθέτει άδεια τουριστικού γραφείου, γραφείου μεταφορών, tour operator κλπ, πράγμα που σημαίνει πως οι τουριστικές υπηρεσίες που προσφέρονται δεν παρέχουν καμία ασφάλιση των επισκεπτών-καταναλωτών σε περίπτωση ατυχήματος.

Η μη λειτουργία ελεγκτικών μηχανισμών από την πλευρά της πολιτείας, έχει δε ως αποτέλεσμα οι παρανομούντες να αποθρασύνονται και το φαινόμενο να αυξάνεται χρόνο με το χρόνο όλο και περισσότερο.

Δεδομένου ότι ο τουρισμός είναι μία από τις βασικές δομές της ελληνικής οικονομίας,
Δεδομένου ότι η δραστηριοποίηση παράνομων ξεναγών θέτει ζητήματα προστασίας των τουριστών, αφού δεν υπάρχει καμία εγγύηση για το επίπεδο και την ποιότητα της ξενάγησης,
Δεδομένου ότι οι παράνομες επ’ αμοιβή ξεναγήσεις υποκρύπτουν φοροδιαφυγή και εισφοροδιαφυγή, σε βάρος όχι μόνο του Δημοσίου αλλά και των νόμιμων ξεναγών, οι οποίοι τηρούν τις ασφαλιστικές και φορολογικές τους υποχρεώσεις για να μπορούν να εργάζονται,
Δεδομένου ότι οι παράνομες δραστηριότητες στον τομέα του τουρισμού κινδυνεύουν να πλήξουν την αξιοπιστία της χώρας μας ως τόπο τουριστικού προορισμού,
Δεδομένου ότι η έλλειψη οποιουδήποτε ελέγχου λειτουργεί ως κίνητρο στην αύξηση των φαινομένων παρανομίας με κίνδυνο η κατάσταση να γίνει εντελώς ανεξέλεγκτη,

Ερωτάται ο κ. Υπουργός:

1. Τι προτίθεται να κάνει για την πάταξη του φαινομένου των παράνομων ανά την χώρα ξεναγήσεων από μη πιστοποιημένα άτομα;
2. Τι μέτρα θα παρθούν για την επιβολή κυρώσεων σε γραφεία και επιχειρήσεις που παρέχουν τουριστικές υπηρεσίες χωρίς σχετική αδειοδότηση;
3. Πώς σχεδιάζεται ο έλεγχος της μέσω διαδικτύου προώθησης μη νόμιμης παροχής υπηρεσιών, ώστε να μην επαναληφθεί το φαινόμενο στο μέλλον;

Οι ερωτώντες βουλευτές
Γρηγόρης Ψαριανός – Β΄ Αθηνών
Κατερίνα Μάρκου – Β΄ Θεσσαλονίκης